Το ρίγος
Η εμπειρία του ρίγους (πρέπει να) είναι κοινή. Είναι ένα εξαιρετικό και σπάνιο ενσυνείδητο σωματικό φαινόμενο, απροσδόκητο, αν και συνήθως γίνεται σχεδόν αυτόματα αντιληπτή η «αφορμή» του. Όλοι γνωρίζουμε, ότι ριγεί κανείς πρώτʼ απʼ όλα, εξαιτίας του ψύχους(ετερογενή). Όμως ριγεί επίσης και κάποιος, από κάποια «εσώτερη» αφορμή, π.χ. όπως από συγκινησιακές φορτίσεις (συνήθως και αυτές, απροσδόκητες, αν και πολλές φορές «προσδοκούμενες», όπως για παράδειγμα συμβαίνει στις διάφορες «πνευματικές σκήσεις»: προσευχή, γιόγκα, διαλογισμός κ.π.).
Στην εμπειρία του ρίγους είναι διακριτές οι παρουσίες της συνείδησης και της νόησης, συνεργαζόμενες ως ένα σύστημα, ανοικτό προς τα «έξω». Λέμε, αναριγώ από δέος, θαυμασμό, συγκίνηση και «αισθανόμαστε», όπως με το ψύχος. Πλην όμως, το ρίγος από το ψύχος, προφανώς κατά κοινή παραδοχή, θα μπορούσε να ανήκει κάλλιστα στη γκάμα των «παθολογικών» συμπτωμάτων, όπως συμβαίνει και με την υποθερμία.. Το εμπειρικό αυτό παράδειγμα μας επιτρέπει, να θεωρήσουμε γενικά το ρίγος, τουλάχιστον ως ένα «σύμπτωμα»(όχι απαραίτητα, παθολογικό).
Μία οντολογία του ρίγους, ανεξάρτητα από τη φυσιολογία του και την επιστημονική του εξήγηση, αποκτάει την ιδιαίτερη αξία της, και ως συμπεριφορά: είναι απροσδόκητο! Στην περίπτωση δηλαδή του ρίγους υπάρχει συμπεριφορά αυτοματική και «ανεξάρτητη» από ενσυνείδητες και νοητικές (κατά)στάσεις, ακόμη και αν την «επιδιώξουμε» ή (και) γνωρίζουμε την φυσιολογία του φαινομένου: η στιγμή της εκδήλωσης του, είτε στη συνείδηση είτε στις νοητικές του «συνάφειες» (συσχετίσεις), τουλάχιστον στην καθημερινή εμπειρία, είναι «μη υπολογίσιμη». Όμως, το ρίγος που ένοιωσε ο Αριστοτέλης, όταν χάιδεψε το (χαμένο) δαχτυλίδι της βασίλισσας Άτοσσα, είχε γιʼ αυτόν ανυπολόγιστη αξία: πρόσεξε ότι ριγούσε, όταν άγγιζε κάποιο συγκεκριμένο σημείο, με κάποιο (και μόνον!) συγκεκριμένο δάχτυλο, ενός εκ των δύο χεριών του!
Εσείς τι λέτε;
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 17 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.