Ταφικό έθιμο των Ποντίων, γνωστό και ως «του Θωμά σα ταφία»

[Himela]

Τί άλλο θα ακούσουμε Παναγία μου;!

Το ταφικό έθιμο των Ποντίων, γνωστό και ως «του Θωμά σα ταφία», αναβιώνει την Κυριακή του Θωμά, όπου οι Πόντιοι επισκέπτονται τα νεκροταφεία για να γιορτάσουν την Ανάσταση μαζί με τους νεκρούς τους. Πρόκειται για ένα πανάρχαιο έθιμο που συμβολίζει τη νίκη της ζωής, τη μνήμη των προγόνων και την ένωση των ζωντανών με τους κεκοιμημένους, με κοινό γεύμα πάνω στους τάφους.
Βασικά Χαρακτηριστικά του Εθίμου:

• Χρόνος: Τελείται την Κυριακή του Θωμά (πρώτη Κυριακή μετά το Πάσχα), σε ανάμνηση της Ανάστασης.
• Περιεχόμενο:Οι Πόντιοι επισκέπτονται τους τάφους των συγγενών τους, τους περιποιούνται, ανάβουν κεριά και στρώνουν τραπέζι με φαγητά (συχνά κόκκινα αυγά, τσουρέκια, πίτες)
  .
  • Συμβολισμός: Η παρουσία στους τάφους δεν έχει πένθιμο χαρακτήρα, αλλά γιορτινό, καθώς οι Πόντιοι πιστεύουν ότι την περίοδο αυτή οι ψυχές «χαίρονται» την Ανάσταση μαζί με τους ζωντανούς.
  • Αναβίωση: Το έθιμο διατηρείται ζωντανό από τους Ποντιακούς συλλόγους, με πιο γνωστή την αναβίωση στα Σούρμενα Αττικής, όπου τηρείται για πάνω από 100 χρόνια.
  • Ιστορικότητα: Το έθιμο έχει ρίζες που φτάνουν έως και την αρχαιότητα, με απεικονίσεις επισκέψεων σε τάφους σε αττικές λευκές ληκύθους.

Σύμφωνα με την Ένωση Ποντίων Σουρμένων και σχετικές αναφορές, το έθιμο αυτό αποτελεί μια γέφυρα μεταξύ της χριστιανικής πίστης και της αρχαιοελληνικής παράδοσης, διατηρώντας ζωντανή τη συλλογική μνήμη.

 

[Kate1914]

Τί άλλο θα ακούσουμε Παναγία μου;!

Το κακό πού είναι;

Σίγουρα μπορεί να φαίνεται μακάβριο αλλά πειράζει κάποιον;

 

[Grand Duchess]

Τί άλλο θα ακούσουμε Παναγία μου;!

Δεν είμαι Πόντια αλλά το κακό που είναι; Δηλαδή δεν βλέπω καμιά διαφορά μεταξύ του να ανάψεις ένα κεράκι για τους νεκρούς σου ανθρώπους στην εκκλησία, και να αφήσεις ένα μικρό κεράκι με το Άγιο φως στον τάφο τους.

 

[Kate1914]

Δεν είμαι Πόντια αλλά το κακό που είναι; Δηλαδή δεν βλέπω καμιά διαφορά μεταξύ του να ανάψεις ένα κεράκι για τους νεκρούς σου ανθρώπους στην εκκλησία, και να αφήσεις ένα μικρό κεράκι με το Άγιο φως στον τάφο τους.

Δεν είναι μόνο αυτό, είναι ότι γευματίζουν και πάνω στους τάφους ή σε τραπέζια με ποντιακά εδέσματα, τσουρέκια και κόκκινα αυγά (πολλές φορές και αγαπημένα φαγητά των κεκοιμημένων). Και πάλι όμως δεν καταλαβαίνω πού είναι το πρόβλημα.

 

[Himela]

Είναι ανατριχιαστικό, δεν με πειράζει αφού κάποιοι θέλουν να το κάνουν, αλλά να βαζω πιατάκια και τσουρέκια πάνω σε ένα ιερό, για κάποιον συγγενή, τάφο; Και να πέφτουν τα ψίχουλα και τα ποτά; Δεν ξέρω. Απλά μου έκανε πολλή εντύπωση.

Από την άλλη εγώ δεν έχω καλή γνώμη προς τους τάφους και να πηγαίνεις να ανάβεις κεριά κλπ. Εγώ θεωρώ οτι ο άνθρωπος ένιωθε την αγάπη σου όσο ζούσε και καλό είναι να τον θυμάσαι έτσι, ζωντανό. Αυτή είναι η δική μου άποψη για τη ζωή, δεν κατακρίνω φυσικά όσους το βλέπουν αλλιώς.

 

[rafaela11]

Είμαι ποντια, κατάγομαι από ένα χωριό που έχει 80% πόντιους και τιμούμε όλες τις παραδόσεις

Αυτό, πρώτη φορά το ακούω στη ζωή μου! Οπως δεν γίνεται και σε κανένα γειτονικό χωριό που έχει κυρίως πόντιους επίσης

Τι να πω, νομίζω θέμα απλά για να γίνει θέμα

 

[Himela]

Είμαι ποντια, κατάγομαι από ένα χωριό που έχει 80% πόντιους και τιμούμε όλες τις παραδόσεις

Αυτό, πρώτη φορά το ακούω στη ζωή μου! Οπως δεν γίνεται και σε κανένα γειτονικό χωριό που έχει κυρίως πόντιους επίσης

Τι να πω, νομίζω θέμα απλά για να γίνει θέμα

Κι εγώ στο ραδιόφωνο το άκουσα. Έγινε σήμερα στην Καλαμαριά.

Θεσσαλονίκη: Σε κλίμα συγκίνησης αναβίωσε στην Καλαμάρια το ταφικό έθιμο του Πόντου (φωτο+βίντεο)

Συγγενείς και φίλοι τίμησαν τους προγόνους τους συνοδεία ποντιακής λύρας και παραδοσιακών χορών, στα Κοιμητήρια Καλαμαριάς

www.voria.gr

 

[rafaela11]

Κι εγώ στο ραδιόφωνο το άκουσα. Έγινε σήμερα στην Καλαμαριά.

Θεσσαλονίκη: Σε κλίμα συγκίνησης αναβίωσε στην Καλαμάρια το ταφικό έθιμο του Πόντου (φωτο+βίντεο)

Συγγενείς και φίλοι τίμησαν τους προγόνους τους συνοδεία ποντιακής λύρας και παραδοσιακών χορών, στα Κοιμητήρια Καλαμαριάς

www.voria.gr

Α καλά, οι καλαμαριωτες είναι από φύση βλαμμενοι

Λάθος παράδειγμα έδωσε το ραδιόφωνο

 

[giannhs2001]

Γκοθάδες Πόντιοι πριν το GTA6

Ήμουν μπροστά ρε φίλε όταν έλεγα στο λύκειο πάμε να αραξουμε νεκροταφεία;

 

[Lasher]

Γιατί καλέ; όταν η Χαρούλα στο Maestro πήγαινε, άπλωνε τραπεζομάντηλο στον τάφο του ex-boyfriend και μπεκρούλιαζε κάνοντας πικ-νικ, καλύτερη ήταν;

 

[Himela]

Τελείως creepy να απλώνεις τραπέζια και να τρως δίπλα σε τάφους.

 

[touvlo]

Πάντως το βρίσκω ενδιαφέρον. Υπάρχουν παρόμοια έθιμα και αλλού, νομίζω Μεξικό. Γενικά οι άνθρωποι δε θέλουν να αποχωρίζονται αγαπημένους τους και κάνουν τα πάντα για να τους νιώθουν κοντά τους. Πάντως βρίσκω καλό, το να κάνεις μια ευχάριστη εκδήλωση όπου κατά μια δοξασία συμμετέχει ένας νεκρός αγαπημένος.
Όλο μνημόσυνα και κόλυβα και πένθος, είναι εξαντλητικό.
Λένε, πως ακόμη και αυτά τα μακάβρια : τι θα του φορεσω, τι θα βάλω εγώ κλπ, φτιάχτηκαν, για να ξεφεύγεις λίγο από το πολύ βαρύ πένθιμο κλίμα.
Στο μεταξύ, αν πας μια γιορτή στο 3ο πχ, πολύ πιθανό να σε κεράσουν κάτι. Πάνε κάποιες θείες και κερνούν για την ονομαστική γιορτή του μακαρίτη.

 

[Valder]

Γενικά δεν με συγκινουν τα ποντιακά έθιμα αλλά το συγκεκριμένο μου φαίνεται να είναι απολύτως με νόημα.

Θα το έκανα, άνετα. Πιο πολύ νόημα δείχνει να έχει απο ενα απλό άναμα κεριου και καφέδες σε σύναξη ύστερα.

 

[Υδροχόος]

Ναι. Είναι κάπως ανατριχιαστικό (για κάποιους από εμάς, έστω...). Ούτε κακό είναι, ούτε πειράζει κάποιον.

Έθιμό τους, οπότε σεβαστό.

Αλλά ναι, η εικόνα πάνω από το τσιμπούσι στους τάφους, είναι κάπως περίεργη...

Δεν είναι και πάρκο, στην τελική, που στρώνεις τραπεζομάντηλα και κάνεις πικ νικ. Αλλά άμα έτσι το έχουν οι άνθρωποι, καλά κάνουν.

 

[Dias]

Η Ημέρα των Νεκρών (Día de Muertos) στο Μεξικό είναι μια διήμερη (1-2 Νοεμβρίου), πολύχρωμη γιορτή που τιμά τους θανόντες με χαρά και όχι πένθος, συνδυάζοντας ιθαγενείς παραδόσεις των Αζτέκων με τον Καθολικισμό. Οι οικογένειες υποδέχονται τις ψυχές με βωμούς (ofrendas), λουλούδια, φαγητά και ζαχαρένια κρανία, πιστεύοντας στην επανένωση.

​

 

[Υδροχόος]

Η Ημέρα των Νεκρών (Día de Muertos) στο Μεξικό είναι μια διήμερη (1-2 Νοεμβρίου), πολύχρωμη γιορτή που τιμά τους θανόντες με χαρά και όχι πένθος, συνδυάζοντας ιθαγενείς παραδόσεις των Αζτέκων με τον Καθολικισμό. Οι οικογένειες υποδέχονται τις ψυχές με βωμούς (ofrendas), λουλούδια, φαγητά και ζαχαρένια κρανία, πιστεύοντας στην επανένωση.

​

Άμα τα έκανε η Λουκά κάτι τέτοια για τις ψυχές, θα ζητούσες να της περάσουν τη λευκή στολή με τα μανίκια (στην καλύτερη...)...

Τώρα που εμπλέκονται οι Ατζέκοι (θυμίζει και κάτι από Χονολουλού η τελευταία φωτό...), έκανες και αφιέρωμα...

Υ.Γ. Καλά κάνουν οι άνθρωποι...

 

[Πουπουλίνα]

Καλα αυτα του μεξικου ειναι μαλακιες καθως εχουνε να μειγμα καθολικισμου και μαυρης μαγειας.
Εγω ειμαι διχασμενη με αυτο το εθιμο που το ηξερα απο παλια.
Ειναι μια εξοικιωση με τον θανατο...αυτο το θεωρω πιο σημαντικο.
Τωρα σαν εικονα με απλωμενα τα φαγητα κλπο..οκ ειναι καπως..αλλα θεωρω πολυ χειροτερο ΤΑ ΚΟΥΤΣΟΜΠΟΛΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΞΟΜΠΛΙΑΣΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΚΗΔΕΙΕΣ...παρα αυτο το αθωο φαγακι απλωμενο στα μνηματα.

 

[Υδροχόος]

Καλα αυτα του μεξικου ειναι μαλακιες καθως εχουνε να μειγμα καθολικισμου και μαυρης μαγειας.
Εγω ειμαι διχασμενη με αυτο το εθιμο που το ηξερα απο παλια.
Ειναι μια εξοικιωση με τον θανατο...αυτο το θεωρω πιο σημαντικο.
Τωρα σαν εικονα με απλωμενα τα φαγητα κλπο..οκ ειναι καπως..αλλα θεωρω πολυ χειροτερο ΤΑ ΚΟΥΤΣΟΜΠΟΛΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΞΟΜΠΛΙΑΣΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΚΗΔΕΙΕΣ...παρα αυτο το αθωο φαγακι απλωμενο στα μνηματα.

Τα κουτσομπολιά είναι κατακριτέα, είτε σε εκκλησίες είτε παντού.

Αν ο καθένας μας κοιτούσε μόνο την καμπούρα του (ή τα του σπιτιού του, γενικότερα...), θα ήταν αρκετό για να μην ασχολείται μ' άλλους...

 

[Πουπουλίνα]

Κατακριτεα ξεκατακριτεα στην εκκλησια δεν υπαρχει ταμπελα ποιος ξομπλιαζει τον αλλον..βλεπουμε ενα ποιμνιο και λεμε ολα καλα.Ενω στο βαθος μπορει να γινεται το σωσε.

Γιατι να με ενοχλει μια εικονα με φαγητα; Αυτο εννοω.Αλλο το φαινεσθαι και αλλο η ουσια.Εδω οι ανθρωποι θελουν να τιμησουν και βασικα να θυμηθουν τους νεκρους τους..να δειξουν οτι δεν τους ξεχνανε.
Στην ουσια ειναι πολυ ωραιο.
Ολα καλα.Η εικονα ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΣΟΒΑΡΟΦΑΝΗΣ...με τα φαγητα...αλλα εχει ουσια σε αντιθεση με την εικονα μια σοβαροφανης λειτουργιας που μπορει να πεφτει ΤΟ κουτσομπολιο.

 

[Υδροχόος]

Κατακριτεα ξεκατακριτεα στην εκκλησια δεν υπαρχει ταμπελα ποιος ξομπλιαζει τον αλλον..βλεπουμε ενα ποιμνιο και λεμε ολα καλα.Ενω στο βαθος μπορει να γινεται το σωσε.

Γιατι να με ενοχλει μια εικονα με φαγητα; Αυτο εννοω.Αλλο το φαινεσθαι και αλλο η ουσια.Εδω οι ανθρωποι θελουν να τιμησουν και βασικα να θυμηθουν τους νεκρους τους..να δειξουν οτι δεν τους ξεχνανε.
Στην ουσια ειναι πολυ ωραιο.
Ολα καλα.Η εικονα ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΣΟΒΑΡΟΦΑΝΗΣ...με τα φαγητα...αλλα εχει ουσια σε αντιθεση με την εικονα μια σοβαροφανης λειτουργιας που μπορει να πεφτει ΤΟ κουτσομπολιο.

Και τί είστε ; Μικρά παιδιά που βλέπουν ένα ποίμνιο στην εκκλησία και θεωρούν "όλα καλά" ; Υπάρχει το καλό και το κακό και εκεί μέσα...

Η λειτουργία δεν είναι σοβαροφανής. Οι άνθρωποι που την πλαισιώνουν μπορεί να είναι...