Εγώ είμαι θετικά προσκείμενη στις εγκυκλοπαίδειες, αλλά θα εξηγήσω το σκεπτικό μου αναλύοντας και τη θετική και την αρνητική πλευρά για να είμαι πιο αντικειμενική.
Από την μία, κανείς δεν μπορεί να αρνηθεί πως αρκετές έως πολλές φορές, οι εγκυκλοπαίδειες έχουν πληροφορίες παρωχημένες και απαρχαιωμένες, ειδικά όταν μιλάμε για επιστήμες οι οποίες είναι δυναμικές, και άρα εξελίσσονται συνεχώς (τρανό παράδειγμα είναι η φυσική). Επίσης, λόγω της ύπαρξης του διαδικτύου σήμερα, η εύρεση πληροφοριών είναι πολύ πιο εύκολη. Και προσωπικά πιστεύω πως αυτός είναι ο κύριος λόγος για τον οποίο δεν προτιμούνται οι εγκυκλοπαίδειες στις μέρες μας. Η οποιαδήποτε πληροφορία βρίσκεται μακριά μας μονάχα μερικά κλικ. Καμία κούραση, κανένα ξεφύλλισμα με τις ώρες. Την έχουμε στο πιάτο. Και ας μην ξεχνάμε ακόμη έναν πολύ πρακτικό λόγο για τον οποίο δεν χρησιμοποιούνται οι εγκυκλοπαίδειες σήμερα. Μιλάμε συνήθως για αρκετούς τόμους (εμείς έχουμε 30 της Δομής και κάποιους συμπληρωματικούς). Αυτό σημαίνει πως είναι ογκώδη βιβλία και πιάνουν πολύ χώρο. Και ίσως κάποιοι έχοντας περιορισμένο χώρο δε θέλουν να τον γεμίσουν με βιβλία που πιθανότατα σπάνια θα ανοίξουν.
Αυτό το τελευταίο επιχείρημα ίσως και να μην είναι και τόσο έγκυρο, αλλά επιτρέψτε μου να το συμπεριλάβω γιατί βγάζει μια λογική πιστεύω.
Από την άλλη, οι εγκυκλοπαίδειες όπως ανέφερε και ο θεματοθέτης, είναι πάντα πόνημα έγκριτων επιστημόνων, ειδικά εκείνες που ασχολούνται με πιο ειδικά θέματα, αλλά και οι υπόλοιπες, καθώς έχει γίνει πολλές φορές έλεγχος για την εγκυρότητα των πληροφοριών. Έστω με τα τότε δεδομένα. Αυτό σημαίνει πως έως την ημερομηνία έκδοσής τους, ήταν ό,τι πιο κοντά στο έγκυρο μπορούμε να βρούμε, μιας και έχει γίνει μια κάποια διασταύρωση των πληροφοριών. Ακριβώς για αυτόν τον λόγο λοιπόν, μας προσφέρει μια πολύ καλή ματιά στο παρελθόν. Ένα επίσης προτέρημα το οποίο απουσιάζει πολλές φορές από το διαδίκτυο, είναι πως συνήθως απουσιάζει η γνώμη του συγγραφέα ή της συγγραφικής ομάδας, ενώ στο ίντερνετ έχω την εντύπωση πως είναι πιο εύκολο ενώ εξηγείς κάτι να είσαι πιο υποκειμενικός. Ακόμη, όσοι διατείνονται πως το διαδίκτυο έχει όλες τις απαντήσεις, τους διαφεύγει πως εκεί μπορεί να γράψει ο καθένας, γεγονός που σημαίνει ότι για καμιά πληροφορία δεν μπορείς να είσαι σίγουρος, ειδικά όταν μιλάμε για επιστήμες της κατηγορίας που ανέφερα. Οπότε τίθεται το ζήτημα της εγκυρότητας εδώ.
Επίσης, κάτι άλλο. Προσωπικά όταν ψάχνω πληροφοριών για το οτιδήποτε, με γεμίζει η αναζήτηση σε εγκυκλοπαίδεια, πολλές φορές περισσότερο και από ότι στο ίντερνετ. Και δεν ξέρω πώς αλλιώς να σας το εξηγήσω, αλλά έχω την αίσθηση πως είμαι όλη την ώρα εκεί, ότι το μυαλό μου εστιάζει εκεί και ότι η πληροφορία θα μου μείνει. Αντίθετα, αν ψάξω μονάχα στο ίντερνετ, συχνά θα βρω αυτό που θέλω σε μερικά δευτερόλεπτα, αλλά δε θα συγκρατήσω την νέα γνώση.
Και πηγαίνοντάς το σε ένα πιο συναισθηματικό κομμάτι. Αρχικά, το αίσθημα του αγγίγματος της σελίδας είναι ασύγκριτο με το να αγγίζεις το ποντίκι ή την ψυχρή οθόνη του κινητού/τάμπλετ. Επιπλέον, είναι αυτή η σιγουριά που μας προσφέρει το βιβλίο. Όλοι μας έχουμε βιώσει διακοπές ίντερνετ, όμως με τις εγκυκλοπαίδειες δεν υπάρχει τέτοιο πρόβλημα. Η γνώση είναι πάντα εκεί. Αρκεί να έχουμε την υπομονή και την όρεξη να την ψάξουμε ανάμεσα στις χιλιάδες σελίδες. Και τέλος, κάποιοι τις έχουμε συνδεδεμένες με αναμνήσεις τις εγκυκλοπαίδειες.
Καταληκτικά λοιπόν, και έχοντας προσπαθήσει να είμαι όσο το δυνατόν πιο δίκαιη και συμπεριληπτική, λέω ξανά πως είμαι υπέρ της εγκυκλοπαίδειας. Πιάνουν χώρο, είναι ακριβές συνήθως και οι πληροφορίες αλλάζουν, αλλά για μένα τα θετικά υπερνικούν τα αρνητικά.
ΥΓ. Θυμήθηκα πάλι τα λυκειακά μου χρόνια, λες και έγραφα έκθεση ήταν
.
