Ένα είναι το σίγουρο... Δεν υπάρχει πιο ανήθικο πράγμα από τα ηθικά διλήμματα
Παρόλο που η συνείδησή μου δεν καλύπτεται απόλυτα από την "ποσοτική αξία" της ζωής (πέντε ζωές είναι σημαντικότερες από μια), πιστεύω πως κι εγώ θα έστριβα το τιμόνι προς τον ένα, ώστε να επιτύχω το μικρότερο κακό.
Αν τώρα στη θέση του ενός βρισκόταν ένας αγαπημένος μου άνθρωπος, δεν θα μου ήταν εύκολο να τον θυσιάσω. Αφού στην καθημερινότητα δεσμευόμαστε να φροντίζουμε τα αγαπημένα μας πρόσωπα, με κάθε δυνατό τρόπο, δεν βλέπω γιατί αυτή η περίπτωση να αποτελέσει εξαίρεση.
Ακόμη και στο δικαστήριο απ' όσο γνωρίζω, μια μάνα δεν είναι υποχρεωμένη να καταθέσει ενάντια στο παιδί ή το σύζυγό της. Ίσως λοιπόν εάν δικαζόμουν να μου αναγνωριζόταν αυτό το ελαφρυντικό.
Το ερώτημα βέβαια αλλάζει άρδην εάν προσθέσουμε στην εξίσωση την παράμετρο που έθεσε ο Great Chaos, για το πλήθος των ατόμων που είμαστε διατεθειμένοι να θυσιάσουμε για να σώσουμε το αγαπημένο πρόσωπο.
Μιλάμε για μια κατάσταση στην οποία δεν υπάρχει χρόνος για λογικές διεργασίες, όπου στην ουσία θα επικρατήσουν οι αυτοματισμοί μας οι οποίοι έχουν διαμορφωθεί καθ' όλη τη διάρκεια της ζωής μας και καθορίζουν το ηθικό μας σύστημα και τη συνείδησή μας. Αυτός πιστεύω θα ήταν και ο λόγος για τον οποίο δεν θα μπορούσα να βλάψω ένα παιδί που θα στεκόταν στις ράγες, ακόμη κι αν δεν έχω μια ιδιαίτερα καλή δικαιολογία γι' αυτό.
Το πρόβλημα σε όλο αυτό είναι το ότι μπαίνουμε στη θέση της μοίρας ή του Θεού (όπως θέλετε πείτε το) και καλούμαστε να ζυγίσουμε και να αποφασίσουμε ποια ζωή βαρύνει περισσότερο ή αν πέντε ζωές είναι σημαντικότερες από τη μια κτλ... Αυτό από μόνο του μπορεί να πει κανείς ότι είναι ανήθικο αλλά ταυτόχρονα αναπόφευκτο.
Μπορεί σενάρια σαν αυτό να είναι ακραία, σκεφτείτε όμως πως υπάρχουν άνθρωποι που καλούνται να παίρνουν τέτοιες αποφάσεις για τις τύχες χιλιάδων ανθρώπων ερήμην τους και μάλλον αυτούς ακριβώς προετοιμάζει το Harvard...
fantasmene, δεν πρόκειται για πείραμα, αλλά για ένα θεωρητικό ερώτημα που ετέθη μέσα σε μια τάξη.
Είναι χαρακτηριστικό ότι ο Sandel τελειώνοντας το πρώτο μάθημα είπε στους μαθητές του:
"Ένας τρόπος να σας παρουσιάσω αυτή τη σειρά μαθημάτων είναι λέγοντάς σας ότι παρακολουθώντας τα και διαβάζοντας αυτά τα βιβλία, θα γίνετε καλύτεροι και πιο υπεύθυνοι πολίτες, όμως αυτή θα ήταν μια παραπλανητική υπόσχεση. Η πολιτική φιλοσοφία μπορεί να σας κάνει χειρότερους πολίτες, ή τουλάχιστον να σας κάνει χειρότερους, πριν σας κάνει καλύτερους".