«Ορθοπεδική» ή «Ορθοπαιδική» ;
Aρθρο του Δρ. Χαράλαμπου Γκούβα
Τα τελευταία χρόνια άρχισε η εμφάνιση γραφής της λέξης
«Ορθοπεδική» ως
«Ορθοπαιδική». Πώς έγινε αυτό; Ας δούμε τα πράγματα από την αρχή.
Ανεξάρτητα από την ετυμολογική προέλευση της λέξης «Ορθοπεδική», στην Ελλάδα η νέα αυτή ειδικότητα εδραιώθηκε μεταπολεμικά και πάντοτε γραφόταν με «ε». Πρίν το έτος 1947 τα ʽʼπεριστατικάʼʼ ασθενών Ορθοπεδικής και Τραυματολογίας τα διεκπεραίωναν οι Γενικοί Χειρουργοί. Από το 1947 έχουμε τη ίδρυση της
Ελληνικής Εταιρίας Χειρουργικής Ορθοπεδικής και Τραυματολογίας (EEXOT) γραμμένο με «ε». (φωτογραφία με τη σφραγίδα της διατίθεται). Μια ανεπίσημη υποειδικότητα συναδέλφων μας, η «Παιδο-Ορθοπεδική» γραφόταν πάλι με «ε». Μέχρι το έτος 1995 δεν υπήρχε ιδιαίτερο πρόβλημα γραφής της λέξης σε όλη την Ελλάδα. Σε λεξικά, βιβλία, άρθρα, ταμπέλες, κάρτες, έντυπα, παντού η λέξη εγράφετο με έψιλον «Ορθοπεδική». Στην ξένη όμως βιβλιογραφία υπήρχαν και υπάρχουν ακόμα δύο γραφές.
Τα Βρεττανικά συγγράμματα κατά κανόνα γράφουν Orthopaedics όπως πχ το κλασσικό βιβλίο του Graham Appley: «System of
Orthopaedics and Fractures» (Εκδοση 1996, διατίθεται φωτογραφία). Στα Αμερικάνικα συγγράμματα έχουμε και τις δύο γραφές Οrthopaedics και Orthopedics. Αναφέρονται μερικά παραδείγματα.: Campbellʼs: «Οperative Orthopaedics» (Εκδοση 1988, διατίθεται φωτογραφία), Tachdjian: «Pediatric
Orthopedics», Harry Skinner: «Current
Orthopedics» (Εκδοση 1996, διατίθεται φωτογραφία), AOOS-USA: «Orthopaedic Knowledge Update» (1989, διατίθεται φωτογραφία). Στις άλλες γλώσσες κατά κανόνα επικρατούσε το «e» παρά το «ae». Ετσι υπερτερούσε διεθνώς μάλλον η τάση για γραφή με «e», παρά με «ae» και είναι σίγουρο ότι με μια συντονισμένη αλληλογραφία της ΕΕΧΟΤ παγκοσμίως, θα «περνούσε» σταδιακά η πλέον απλή γραφή με «e».
Από το έτος 1995 και μετά ενέσκηψε μια ανεξήγητη μόδα γραφής της Ορθοπεδικής με «αι» (Ορθοπαιδική) προς μίμησιν με το «ae» των Βρεττανών Αγγλοσαξώνων (Orthopaedics). Πρωτεργάτες αυτής της υποκίνησης της «αλλαγής» ήταν μάλλον κάποιοι καθηγητές Ορθοπεδικής που αποφάσισαν να ενασχοληθούν προφανώς και με γλωσσολογικά θέματα θέτοντας την υπόθεση στην ΕΕΧΟΤ προς επίλυση. Η ΕΕΧΟΤ διά του τότε Προέδρου της απευθύνθηκε σε 3 Καθηγητές γλωσσολογίας (Μπαμπινιώτης, Χρηστίδης και Πετρούνιας) οι οποίοι γνωμοδότησαν επιστημονικώς (διαθέτω τα κείμενα των 3 γνωμοδοτήσεων σε αρχείο Word). Tελικά μετά από πολλές αναβολές και καθυστερήσεις η ΕΕΧΟΤ έθεσε το θέμα σε ψηφοφορία Γενικής Συνέλευσης, όπου με ... πλειοψηφία «αποφασίσθηκε» η «Ορθοπεδική» να γράφεται πλέον ως «Ορθοπαιδική».
Έτυχε να απουσιάζω από αυτή τη Γενική Συνέλευση της ΕΕΧΟΤ, αλλά πληροφορήθηκα ότι ως συνήθως παρευρίσκονταν 50-100 άτομα από το σύνολο των 1500 περίπου Ελλήνων Ορθοπεδικών (τότε).
Ετσι έχουμε πλέον την παγκόσμια πρωτοτυπία για το βιβλίο ρεκόρ Γκίνες, να τεκμηριώνεται η ορθογραφία μιάς λέξης ενδεικτικής επαγγέλματος και επιστήμης, με δημοκρατικές διαδικασίες!!! Τι άλλο θα δούμε πλέον σʼ αυτή τη χώρα! [
...]
