Σίγουρα η νέα γενιά (18-25) είναι πλέον πολύ πιο έξυπνη. Τι εννοώ; έχουμε αποδεσμευτεί από τις απαγορεύσεις και τα ήθη και έθιμα που ίσχυαν πχ την δεκαετία του 70-80...
Άρα ορίζεις την εξυπνάδα περισσότερο σαν ιδιότητα του κατά πόσο κάποιος άνθρωπος ακολουθεί τις κοινωνικές προσταγές της εποχής του ή τις απορρίπτει. Θεωρώ ότι αυτό είναι ένα από τα πολλά χαρακτηριστικά της εξυπνάδας, σίγουρα όχι το μοναδικό, όμως.
Πέρα από αυτό δε, η απόρριψη των παλαιότερων ηθών και απαγορεύσεων ήρθε κατά κύριο λόγο νομοτελειακά, περισσότερο εξαιτίας της τεχνολογικής προόδου και των τεράστιων αλλαγών που αυτή επέφερε στις ζωές μας. Όχι γιατί συνέβη ένα άλμα στη συλλογική νοημοσύνη της νέας γενιάς.
Από την άλλη, σίγουρα παλαιότερα υπήρχε πιο άμεση επικοινωνία με τον άλλον, πιο ενδιαφέρον κτλ, γιατί πολύ απλά τότε δεν υπήρχαν τα σημερινά μέσα, σίγουρα παλιότερα υπήρχε περισσότερη παιδεία κάτι που η σημερινή γενιά δεν διαθέτει ούτε για δείγμα!
Όπως συμβαίνει με τη νέα γενιά, έτσι ακριβώς συνέβαινε και με τις παλαιότερες. Οι άνθρωποι τότε ήταν περισσότερο κοινωνικοί στο δια ζώσης, επειδή δεν είχαν τα σημερινά μέσα κοινωνικοποίησης. Αν τα είχαν, θα ήταν πάνω κάτω το ίδιο με τα σημερινά παιδιά.
Εκεί που θέλω να καταλήξω, είναι ότι ο άνθρωπος κατά βάση είναι ίδιος, σε όλες τις εποχές. Ένα χαρακτηριστικό του στοιχείο δε, είναι ότι -στην πλειονότητά του- ακολουθεί τις τάσεις της εποχής του. Κι αυτό δεν είναι απαραίτητα αρνητικό, επειδή κάθε εποχή χρειάζεται έναν κοινό «μπούσουλα ιδεών» για να προχωράει μπροστά.
Όμως, αν θέλουμε να διακρίνουμε τον έξυπνο κάθε εποχής, αυτό που πρέπει να κάνουμε είναι να ψάξουμε το ποιος σκέφτεται συνειδητά (άλλωστε, ετυμολογικά το «έξυπνος» σημαίνει εκτός ύπνου), έχει επίγνωση της κατάστασής του και της κατάστασης στην οποία ζει, των πράξεων που πράττει και κατά πόσο αυτές είναι όντως ατομικές επιλογές του ή προέρχονται από το πνεύμα της εποχής στην οποία ζει.
Εν ολίγοις, οι πραγματικά έξυπνοι κάθε εποχής ήταν, είναι και θα είναι λίγοι. Αυτό γιατί είναι πραγματικά δύσκολο να μπορείς να αποκόπτεσαι από το σύνολο και να μπορείς να κρίνεις αντικειμενικά μια κατάσταση, χωρίς να είσαι επηρεασμένος από τα ήθη της δικής σου ή μιας προηγούμενης εποχής, είναι πραγματικά δύσκολο να σκέφτεσαι κριτικά και σαν αυτόνομη οντότητα. Το εύκολο είναι να ακολουθείς. Οι περισσότεροι, άλλωστε, αυτό κάνουμε. Γι' αυτό δεν είμαστε έξ-υπνοι.