Όπως σε κάθε πολύπλοκο θέμα, έτσι κι εδώ πρέπει να υπάρξει μια σχετικοποίηση. Ίσως φανώ λιγάκι υπερασπιστής της βασίλισσας, αλλά το κάνω στο μέτρο που βλέπω απόλυτα αρνητικές απόψεις εναντίον της. Αν έβλεπα αφελείς διθυραμβικές εκρήξεις υπέρ της, θα προσπαθούσα να σχετικοποιήσω και αυτό.
Κάποιοι που την κράζουν επειδή υποτίθεται απλώς καθόταν και έτρωγε πλουσιοπάροχα νομίζω βλέπουν τον κόσμο αφελώς διπολικά. Φτωχός δυστυχισμένος - πλούσιος χαρούμενος. Σίγουρα, ποτέ δεν έζησε την αθλιότητα της φτώχειας, που είναι μακράν χειρότερη, αλλά ούτε έζησε μια πραγματικά καλή ζωή. Πάντα έπρεπε να παίζει ένα ρόλο που της είχαν επιβάλει άλλοι, δεν είχε ποτέ ουσιαστική ελευθερία να επιλέξει πώς θα ζήσει, έπρεπε πάντα να είναι μια άχρωμη και άοσμη βιτρίνα, εγκλωβισμένη στο ρόλο της. Είναι και αυτό μια μεγάλη αποψίλωση της ζωής, με την αληθινή έννοια της λέξης. Εγώ τουλάχιστον θα προτιμούσα 1000 φορές να βρίσκομαι στη μέτρια οικονομική κατάσταση που είμαι τώρα, παρά να ζω μια ασταμάτητη υποκρισία, αγγαρείες δικτύωσης με όλη την αυτοκρατορία και συνεχή παρακολούθηση του τι κάνω.
Στις υποθέσεις των Κυπρίων προφανώς φάνηκε λίγη, αλλά και αυτό πρέπει να τοποθετηθεί στο ιστορικό πλαίσιο και να συναρτηθεί με την πραγματική δύναμη που είχε τότε. Μπορούσε να δώσει χάρη, παρά τα όσα θα πρότεινε ο πρωθυπουργός; Θα φαινόταν αδύναμη, έχοντας μόλις αναλάβει τη βασιλεία σε πολύ μικρή ηλικία και όντας γυναίκα, που ακόμα αντιμετωπιζόταν αυτό με μεγάλη επιφύλαξη τοτε; Ήταν στην ευχέρεια ενός διακοσμητικού μονάρχη να επεμβεί στην απόφαση ενός δικαστηρίου, για την οποία δεν είχε καν ασκηθεί έφεση από τον καταδικασμένο; Θα ενθάρρυνε τυχόν χάρη περισσότερες επαναστατικές ενέργειες, που η κυβέρνηση δεν ήθελε και της το είχε καταστήσει ξεκάθαρο; Σίγουρα ήταν και άπειρη και ακολουθούσε τις προτάσεις εξειδικευμένων συμβούλων. Ναι μεν συμβολικά πρέπει να χρεωθεί τις κτηνωδίες των Άγγλων, ως η επικεφαλής της αυτοκρατορίας, αλλά αν δούμε τα πράγματα από την εσωτερική οπτική της γωνία και χωρίς hindsight bias, είναι φανερό πως η περίπτωση ήταν πιο οριακή. Σίγουρα βέβαια ήταν λάθος και έπρεπε να είχε την ωριμότητα να αντιδράσει και την επιδεξιότητα να μην φανεί αδύναμη, αλλά αυτό δεν την κάνει ούτε τέρας, ούτε φονιά.
Κατά τα λοιπά, είναι εκπληκτικό το πόσο πολλά έζησε και πόσες παρασκηνιακές πληροφορίες γνώριζε για τα μεγάλα γεγονότα του κόσμου. Πιθανότατα κανένας στον πλανήτη δε γνώριζε περισσότερα από εκείνη.
Ωστόσο, είναι επίσης φανερό πως ο θεσμός της βασιλείας είναι πλέον ένα αστείο απολίθωμα, που μέχρι τώρα μόνο η Ελισάβετ του έδινε ένα μικρό κύρος και εξυπηρετούσε πράγματι σε ένα βαθμό τον υποτιθέμενο σκοπό της, δηλαδή την ενότητα του έθνους, λόγω του ιστορικού βάρους που έφερε και την μετατροπή της σε σύμβολο του αγγλοσαξωνικού κόσμου. Τώρα όμως που εξέλιπε και αυτό, φαίνεται καθαρά πόσο αστείο είναι να μιλάμε για βασιλείς σήμερα. Η προκλητική τους πολυτέλεια εις βάρος της δίκαιης αναδιανομής του πλούτου δεν αντισταθμίζεται σε καμία περίπτωση από την υποτιθέμενη ενότητα που (δε) θα φέρει ο βαθιά αντιδημοφιλής Κάρολος στην Μ. Βρετανια, πόσω μάλλον σε άλλες χώρες όπως τον Καναδά ή την Αυστραλία. Ελπίζω ο θάνατος της βασίλισσας να είναι η αφορμή να πέσουν και τα τελευταία προπύργια του τυφλού συντηρητισμού.
