Θα μπορουσε να γινει ενα πειραμα στο οποιο ενας Χ αριθμος ομοιοπαθητικων θα κουραρει ενα Χ αριθμο ασθενων. Οι Χ/2 ομοιοπαθητικοι θα λαβουν και θα χορηγησουν πλασιμπο φαρμακα και οι αλλοι Χ/2 θα λαβουν και θα χορηγησουν ομοιοπαθητικα φαρμακα.
Αν ο αριθμος ειναι αρκετα μεγαλος (καμια 100η ομοιοπαθητικοι και αλλοι τοσοι ασθενεις) θα φανει με σχετικα καλη ακριβια το αν η ουσια κανει καμια διαφορα και δεν θα υπαρχει η δικαιολογια οτι δεν υπαρχει η συμετοχη του γιατρου ΚΑΙ θα ειναι και εξατομικευμενες οι θεραπειες.
Αν και παιζουν υπερβολικα πολλοι παραγοντες μεσα
Πράγματι, εδώ και λίγες ημέρες σκέφτομαι πως δεν είναι τελικά και τόσο δύσκολο να κάνεις μία double blind μελέτη με την ομοιοπαθητική, ακόμη και υπό το πρίσμα της εξατομίκευσης.
Δηλαδή, περίπου όπως τα λέει ο epote, με κάποιες προσθήκες: Οι γιατροί θα εξετάζουν όλους τους ασθενείς, γράφοντάς τους εξατομικευμένη θεραπεία. Η θεραπεία που θα δίνεται στους μισούς θα είναι "πραγματική" ομοιοπαθητική θεραπεία (δηλαδή σύμφωνα με τη συνταγή του ομοιοπαθητικού), ενώ οι άλλοι μισοί θα παίρνουν σκέτο νεράκι, χωρίς οι θεράποντες ή οι ασθενείς να γνωρίζουν τι είδους θεραπεία δίνουν ή λαμβάνουν. Τόσο απλό!
Ο κύριος Βυθούλκας προτείνει στον κύριο Randi τη διεξαγωγή ενός τέτοιου double blind πειράματος. Αυτά που με βάζουν σε σκέψεις είναι τα εξής:
1) Για ποιο λόγο δεν έχουν διεξαχθεί αρκετές τέτοιου είδους έγκυρες μελέτες επί του θέματος, έτσι ώστε σήμερα τα reviews φτάνουν να καταλήγουν συνεχώς στο συμπέρασμα πως οι περισσότερες σχετικές έρευνες είναι κακής ποιότητας; Φταίει άραγε το γεγονός ότι πολλοί ασθενείς δεν δέχονται να υποστούν ομοιοπαθητική θεραπεία κι έτσι τέτοιου είδους μελέτες δεν συγκεντρώνουν επαρκή αριθμό συμμετεχόντων στην έρευνα, ώστε να θεωρηθούν επαρκώς έγκυρες;
2) Γιατί ο κύριος Βυθούλκας, αφού έχει πλέον εξασφαλίσει τη συνεργασία του νοσοκομείου και τον απαραίτητο αριθμό ασθενών, δεν διεξάγει την έρευνά του ώστε εφόσον πετύχει να τη δημοσιεύσει σε ένα υψηλού κύρους περιοδικό και ν' αποδείξει οριστικά τους ισχυρισμούς του, αλλά αναλώνεται σε μια ατέρμονη αντιπαράθεση, απλά για ένα στοίχημα; Το εκατομμύριο είναι το πρόβλημά του, ή η απόδειξη της άποψής του;
Εχει αποδειχθει αποτελεσματικη για καποιες παθησεις, οχι για ολες οσες ισχυριζεται. Εντουτοις, το οτι ενω θεωρουνταν εναλλακτικη θεραπεια, τωρα πλεον θεωρειται αποτελεσματικη για καποιες παθησεις (οχι οσο κλασικα φαρμακα, αλλα αποτελεσματικα), δεν ειναι ενδειξη οτι η επιστημη δεν απορριπτει, αλλα εξεταζει και βλεπει κατα ποσο κατι ειναι οντως χρησιμο; Το οτι εγινε για τον βελονισμο αλλα οχι για την ομοιοπαθητικη δεν θα επρεπε να μας προβληματιζει;
Κατα δευτερον, οντως υπαρχει τροπος. Δεν εχω χρονο να ψαξω το βιβλιο τωρα, αλλα νομιζω ο τροπος ηταν να χωρισουν τους ασθενεις και τους γιατρους σε δυο ομαδες, με καμια ομαδα να μην γνωριζει τι θεραπεια θα λαβει / εφαρμοσει, και αντι για τις κανονικες βελονες, σε καποιους γιατρους να δωσουν σωληνακια, που καθονταν μεν πανω στο δερμα, αλλα δεν ειχαν βελονα ωστε να διεισδυσει στα καταλληλα σημεια που επρεπε. Ετσι, στην ουσια οι μισοι γιατροι δεν εκαναν τιποτα, ενω οι αλλοι εφαρμοζαν κανονικα βελονισμο, χωρις ομως κανεις να ξερει τι γινονταν πραγματικα. (Τονιζω οτι δεν θυμαμαι ακριβως τι ειχε γινει, οποτε κατι μπορει να μην ειναι σωστο απο τα παραπανω)
Κατ' αρχάς, θεωρώ εντελώς προφανές το γεγονός ότι διαφόρων τύπων θεραπείες έχουν δράση σε συγκεκριμένο φάσμα ασθενειών, όπως για παράδειγμα πως η βρουκέλωση δεν θεραπεύεται με χειρουργικά μέσα, ή ο καταρράκτης στο τελικό του στάδιο με φαρμακευτική αγωγή. Γιατί κάτι τέτοιο θα έπρεπε να μας προβληματίζει σε σχέση με κάθε είδους εναλλακτικές θεραπευτικές μεθόδους; Φυσικά και κάθε θεραπευτική μέθοδος έχει ισχύ μόνο για συγκεκριμένους τύπους ασθενειών.
Κατά δεύτερον, αυτή είναι μια αρκετά πειστική απάντηση περί της χρήσης του placebo στον βελονισμό. Θα μπορούσε ακόμη να σκεφτεί κανείς να βάζει βελόνες σε άσχετα σημεία, που δεν έχουν να κάνουν με τη συγκεκριμένη πάθηση που μελετάται, απλά για να μετρηθεί η επίδραση του φαινομένου placebo στον βελονισμό (έχω διαβάσει παλαιότερα πως οι πιο "έντονες" ή "επώδυνες" θεραπείες, όπως στην περίπτωσή μας ο βελονισμός, έχουν ισχυρότερα αποτελέσματα ως placebo, αληθεύει κάτι τέτοιο; ). Συνεπώς πήρα μια απάντηση στην απορία μου κι ευχαριστώ τους φίλους που μπήκαν στον κόπο να με διαφωτίσουν.
Αγαπητέ Δρ Μ (γεμίσαμε με δόκτορες στο στέκι. DrStrangelove, DrNo, DrM, ποιος από εσάς θα δεχτεί να γίνει επιβλέπων στο δικό μου διδακτορικό άραγε; ). Καλωσόρισες ανάμεσά μας και θα ήθελα με το καλησπέρα να θέσω μια ένσταση επί των γραφομένων σου.
Αφορούσε ασθενείς που ΗΘΕΛΑΝ (=είχαν θετική προδιάθεση) να κάνουν ομοιοπαθητική (=άρα, θετικά διακείμενους στην ομοιοπαθητική).
Υπάρχει περίπτωση να δοθεί αγωγή σε ασθενή που δεν την επιδοκιμάζει; Με το ζόρι δίνονται δηλαδή οι θεραπείες της αλλοπαθητικής ιατρικής; Δεν νομίζω πως ισχύει αυτό σου το επιχείρημα.
Αν όμως ασχοληθείς επιστημονικά και τη διαβάσεις, αυτή η μελέτη ΔΕΝ ΠΡΟΣΦΕΡΕΙ ΚΑΜΜΙΑ ΑΠΟΔΕΙΞΗ.
Γιατί ακριβώς; Θα ήθελες να τη συζητήσουμε διεξοδικά αυτήν την περίπτωση για να καταλάβουμε κι εμείς τελικά πότε μια μελέτη προσφέρει αποδείξεις, πότε όχι και γιατί;
Δικαιολογούνται ποσοστά απόκρισης placebo της τάξης του 70-80% για μια ασθένεια, όπως η ημικρανία που δεν αντιμετωπίζεται αποτελεσματικά από την αλλοπαθητική ιατρική; Θα ήθελα μια σαφή απάντηση επ' αυτού μου του ερωτήματος:
Γιατί οι ασθενείς δεν δείχνουν την ίδια θετική ανταπόκριση, έστω και ως placebo, στις αλλοπαθητικές θεραπείες που τους χορηγούνται;
Περιμένω την απάντησή σου με μεγάλο ενδιαφέρον, το ενδιαφέρον αυτού που προσπαθεί να καταλάβει και όχι να απορρίψει ή ν' αποδεχτεί άκριτα.
Αγαπητέ Λόρυ, η πρωτοβουλία σου να γράψεις στον κύριο Randi είναι κατά τη γνώμη μου ιδιαίτερα αξιέπαινη. Θα ήταν χαρά για όλους μας να φιλοξενήσουμε τη γνώμη του μέσα στο φόρουμ. Μην το αμελήσεις λοιπόν, αναμένουμε όλοι με τεράστιο ενδιαφέρον τη συνέχεια αυτής της ιστορίας...
