Κάποτε θα απαντούσα με τη δέουσα σοβαρότητα σε ένα τέτοιο θέμα, και ίσως να είμαι λάθος -και το λέω εξαρχής ότι το θεωρώ ως πιθανότητα- που δεν το εκλαμβάνω πιό σοβαρά απ' ότι πράττω.
Όμως, το "γήρας" ου γαρ έρχεται μόνον και η λαική σοφία εδώ δεν λανθάνει. Ως πιο νέος είχα ασχοληθεί με την πολιτική. Ήταν μια εμπειρία που διάνθισε την αντίληψή μου για τον κόσμο και το πως πραγματικά λειτουργούν τα πράγματα, ή έστω έτσι πίστευα. Είχα αντιληφθεί την μια έδρα του κύβου. Και έτσι συνειδητά αποφάσισα και έμεινα έξω από την πολιτική. Επ' αόριστον.
Ύστερα ήρθαν τα πιο σοβαρά ζητήματα, μιλώ φυσικά για την εργασία, και εκεί αντελήφθην την άλλη έδρα του κύβου. Το πως αυτοί που έμειναν μέσα στην πολιτική, αναρριχήθηκαν με ιδιαίτερη προσαρμοστικότητα και ευελιξία. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι αυτές οι δυο λέξεις βρίσκονται σε 9 από τις 10 αγγελίες εργασίας που συναντά ο καθένας στην ελληνική αγορά εργασίας. Πέσε στα γόνατα, μάθε να δέχεσαι, μάθε να μη μιλάς και πάνω απ όλα να σε συστήσει κάποιος ότι είσαι άξια πόρνη, διότι τα λεφτά τα έχουμε για να διακοπάρουμε στη Μύκονο και οχι να εκπαιδευουμε εργαζόμενους όπως κάνουν στο εξωτερικό. Θέλουμε έτοιμους, να χει πάρει κάποιος άλλος εργοδότης το ρίσκο για εμάς κι εμείς να σε βρούμε γυμνασμένο γραναζάκι έτοιμο. Δυο οι έδρες του κύβου μέχρι τώρα.
Ύστερα διάβασα, άνοιξα τα αυτιά μου, τα μάτια μου. Είχα πολύ χρόνο και ένα καλό του πολύ χρόνου είναι ότι αναπτύσσεις την ικανότητα να εστιάζεις σε αυτά που πρέπει αντί να είσαι απασχολημένος με το 12ωρο, την προαγωγή, το αν θα πάμε Αράχωβα το Δεκέμβρη ή Μύκονο τον Ιούλιο ή πόσο καλό ήταν το μπράντς που γευματίσαμε με τους συναδέλφους ως γνήσιοι Λονδρέζοι από την Κοζάνη. Το διάβασμα ήταν η τρίτη έδρα του κύβου.
Ξέρετε, το πρόβλημα με τα στερεά, τις τρεις διαστάσεις, είναι ότι δεν μπορείς να τα δεις εις ολόκληρον παρά μόνον μερικώς, εαν το σημείο παρατήρησης παραμένει σταθερό όσο αυτά είναι σταθερά. Κανείς δεν μπορεί να δει όλο τον κύβο εκτός αν κινηθεί εφ' όλης της σκακιέρας, ή εαν πάει στην κορυφή και τον δει σε κάτοψη (ακόμα και τότε ο πάτος του θα είναι κρυφός από τον παρατηρητή). Για να δεις όλη τη ζωή, πρέπει να αποτύχεις οικτρά και να επιτύχεις λαμπρά. Το ενα από τα δυο δεν αρκεί.
Γιατί τα λέω όλα αυτά και σπαταλώ το χρόνο σας:
Όταν βρίσκεσαι σε ένα τετοιο σταυροδρόμι μεταξύ δόξας και απόλυτης φθοράς, μελέτης και παρατήρησης, το τελευταίο πράγμα που πρέπει να κάνεις είναι να την βγάλεις έξω μαζί με το γείτονά σου και να τις μετρήσετε για το ποιό κόμμα θα νικήσει στις επόμενες εκλογές και ποιόν πρέπει να ψηφίσετε.
Φυσιολογικά οι εκλογές είναι μια διαδικασία στην οποία επιλέγεις ποιός θα εκπροσωπήσει τα συμφέροντά σου (για κάποιους) ή το κοινό καλό (για κάποιους άλλους) ή και τα δυο.
Παρόλαυτά, ρωτάω: Μπορούμε να δούμε ολόκληρο τον κύβο; Εαν κάποιος πιστεύει πως ναι, είναι ελεύθερος να επιμείνει στο κόμμα που επέλεξε. Όποιο κι αν είναι αυτό.
Η δική μου άποψη είναι ότι δεν μπορώ να δω ακόμα και ίσως δε θα μπορέσω και ποτέ. Η δε επιλογή κόμματος είναι σαν μια επιλογή μεγάλης εταιρείας για εργασία. Διάλεξε ποιός θες να παράξει υπεραξία εις βάρος σου και να σου πετάξει ένα μισθό για να νιώσεις ότι κάτι πήρες και κάπως προχωράς.
Ας μην γελιόμαστε. Για να μιλήσουμε επί της ουσίας. Είναι η ώρα του Μητσοτάκη να κυβερνήσει, και θα κυβερνήσει. Δεν λέω ότι το εύχομαι, ούτε οτι το απεύχομαι. Απλά προβλέπω και τα δεδομένα και η εμπειρία, λένε αυτό. Θα κυβερνήσουν αυτοί.
Το αστείο βέβαια του πράγματος είναι ότι ακόμα και οταν βγεί η ΝΔ, οχι μόνο οι του εξωτερικού που την υποστηρίζουν σθεναρά εναντίον του Σύριζα (και όχι χωρίς καλό λόγο κακά τα ψέμματα), δεν πρόκειται να ξαναπατήσουν στην Ελλάδα, ούτε καν τώρα που θα κυβερνήσουν οι δικοί τους. Οχι μόνο αυτό, αλλά και πολλοί Νεοδημοκράτες που είναι ήδη στην Ελλάδα θα τσιμπήσουν με τους γνωστούς την απαραίτητη προυπηρεσία και θα σηκωθούν κι αυτοί να φύγουν στο εξωτερικό.
Και μην αυταπατάστε ότι κι ο Σύριζα είναι εκτός εικόνας. Θα ξανακυβερνήσει. Όχι τώρα, σε 4 χρόνια ίσως. Τώρα ίσως κλείσει απλά τη διαφορά για να σώσει την εικόνα του ή να κρατήσει πρωτοκλασσάτα στελέχη εντός Βουλής. Δεν είναι πανικόβλητοι, ξέρουν ότι θα χάσουν και απλά κάνουν διαχείριση ήττας αυτή τη στιγμή. Μην τους υποτιμάτε. Αλλά μην μετατρέπετε τις ελπίδες σας να ξαναβγούν (διότι ελπίδες είναι) σε βάσιμη πιθανότητα. Δεν πειράζει, θα μονιμοποιηθείτε σε καμια τετραετία που θα ξαναβγούν. Προς το παρόν κάντε κανα 8μηνο με τις γνωριμίες και μετά παραπονεθείτε για μονιμοποίηση. Πιάνει, δεν είναι πως δεν πιάνει.
Κι όσο για το αν θα φτιάξει η κατάσταση; Καλό ανέκδοτο.
Καμία ανάσχεση του brain drain δε θα συμβεί σύντομα. Μόνο κάτι απελπισμένοι ρομαντικοί, κάτι τύποι που θλίβονται από τον μελαγχολικό καιρό του Βορρά και κάτι μπιτσομπαράκηδες που τους λείπει ο ήλιος θα ξαναγυρίσουν στην Ελλάδα, έχοντας βέβαια καβατζώσει το διαβατήριο της εργασίας στο εξωτερικό που θα τους κρατάει σταθερά ανοιχτή την πόρτα της απασχόλησης σε αυτό το χάος που αποκαλούμε ελληνικό εργασιακό περιβάλλον. "Βράσε τα δυομιση χιλιάρικα στην Αγγλία" σου λέει ο άλλος εκ του ασφαλούς. Ενα χιλιάρικο στην Αθήνα, με το φαι της μαμάς, τον ελληνικό ήλιο και μια δουλίτσα, κι ένα σπιτάκι.
Δουλίτσα, σπιτάκι, μανούλα. Και μόνο που τα προφέρει κανείς έτσι φωνάζει "συμβιβασμός". Και δεν υπάρχει τίποτα χειρότερο από συμβιβασμένους ανθρώπους. Να τους βρει η μαμά και καμιά γυναίκα με χωράφια ελιές για συνοικέσιο και ολα καλα στη ζωή, δε χρειάζεται να διορθώσουμε κάτι. Και στις εκλογές η ψήφος με πίεση, ή όποια ψήφος.
Κάποιοι θα με πουν ιδεαλιστή, εγω με λεω απλά κυνικό.
"Και τι να κάνουμε ρε μεγάλε, αντί να γκρινιάζεις και να τα βλέπεις όλα κυνικά τι προτείνεις;" θα πεί κάποιος.
Γαμάτε. Τρώτε. Κοιμηθείτε. Προσφέρετε έργο. Ταξιδέψτε. Αγαπήστε. Βρείτε έναν άνθρωπο να δώσετε το είναι σας και δημιουργήστε. Κάντε οικογένεια. Κάντε κάτι δικό σας. Μην τρωγόσαστε για την πολιτική.
Ασχοληθείτε με αυτά και γεμίστε τη ζωή σας. Μην ασχοληθείτε ξανά με πολιτική, εκλογές και κόμματα. Αυτά είναι για εξειδικευμένα κατασκευασμένους εγκεφάλους, πρέπει να έχεις μια λόλα, μια λόξα για να ασχοληθείς με αυτό και να επιβιώσεις. Κι αν δεν έχεις θα την αποκτήσεις. Δεν το καθαρίζεις, σε λερώνει.
Ναι, δεν κάνω πλάκα. Γαμάτε, τρώτε, παράξτε και χαρείτε τη ζωή. Όποιος είναι να βγει, θα βγει, και θα είναι το ίδιο άριστος φοροεισπράκτορας και μαρκετίστας ελπίδων όσο και οι άλλοι, και θα βρει τρόπο να σας φορολογήσει και να σας βάλει να πληρώνετε για να μεταφέρει λεφτά από εσάς, αλλού, είτε αυτό λέγεται Ε.Ε και δανειστές, είτε διορισμοί κομματικών γλυφτρονιών είτε οτιδήποτε.
Εγω, έχω σοβαρότερα ζητήματα να λύσω, κι αν δεν μπορεί κανείς να με βοηθήσει να τα λύσω, καλόν θα είναι τότε να με αφήσει στην ησυχία μου και να μη ζητάει ψήφο.