Ούτε στο εξωτερικό έχουν τον αναλογικά ορθό μισθό βάση κόστους ζωής και προσόντων. Οι μισθοί αναφέρονται πάντα πριν την φορολογία και πριν τις μηνιαίες κρατήσεις σε πάγια κόστη. Όταν δεν ζεις σε μια χώρα, είναι λογικό πάντα να κάνεις υπολογισμούς στο περίπου. Οι περισσότεροι νέοι παρασύρρονται από διαφόρους "πετυχημένους" που διαφημίζουν μια αξιολάτρευτη καριέρα αλλά δεν λένε την αλήθεια ακριβώς. Αυτή τη στιγμή σε όλο το δυτικό και ασιατικό κόσμο λόγω της επέλασης του ΑΙ και των πολέμων σε πολλά σημεία του κόσμου, παρατηρείται κρίση εργασίας! Τα Πανεπιστήμια από την άλλη βγάζουν φουρνιές αποφοίτων χωρίς μέτρο επειδή αυτό φέρνει συνάλλαγμα στις τοπικές οικονομίες και έτσι βλέπουμε δύο παράλληλες πραγματικότητες που δεν συναντιώνται πουθενά. Η αγορά εργασίας έχει ξεμείνει από καινοτομία και εργασιακή ηθική. Αντιθέτως προωθείται η άποψη των ανακυκλώσιμων δεξιοτήτων, ασαφών καθηκόντων, στρεβλών προτύπων (π.χ. αν αποφοιτήσεις ειδικά από το LSE θα γίνεις CEO), δια βίου εκπαίδευσης χωρίς στόχο, κτλ.
Για τον «ουτοπικό παράδεισο» του εξωτερικού προσωπικά μιλάω εδώ και χρόνια, όταν κάποιοι κρύβονταν πίσω από το δάχτυλό τους και παρουσίαζαν μόνο τους μεγάλους μισθούς, χωρίς να φανερώνουν τι πραγματικά κρύβεται πίσω από όλα αυτά.
Το τεράστιο μύθευμα καριέρας που πουλιέται στους νέους ,είτε από influencers είτε από πανεπιστήμια είτε από την κοινωνική πίεση για όσους είχαμε ζήσει στο εξωτερικό πριν χρόνια, κατέρρεε την ίδια ακριβώς στιγμή που προσπαθούσαν να το χτίσουν, πατώντας στην άγνοια και την ημιμάθεια της εμπειρίας.
Και στο εξωτερικό υπήρχε και υπάρχει υπερπροσφορά πτυχίων χωρίς το ανάλογο επαγγελματικό αντίκρισμα, με τεράστιες και ασαφείς επαγγελματικές διαδρομές, μέσα στις οποίες πολλοί όταν έμπαιναν απλώς ματαιώνονταν.
Οι μισθοί πάντα φαίνονταν μεγαλύτεροι απ’ ό,τι είναι στην πράξη, λόγω κόστους ζωής. Τα ενοίκια είναι συχνά τρεις φορές πάνω από ό,τι εδώ, εκτός αν επιλέξεις να ζεις σε ένα μικρό και κακής ποιότητας χώρο μαζί με 2 ή 3 άτομα που δεν γνωρίζεις. Επίσης, η πίεση αξιολόγησης μπορεί να σημαίνει ανασφάλεια, υπερ-εργασία και έντονο ανταγωνισμό.....δεν είναι ένα μονόδρομα καλύτερο σύστημα , διαφορετικό είναι με τα δικά του trade-offs.
Τα τελευταία χρόνια φαίνεται και από το ποσοστό όσων επιστρέφουν ή από τους νέους που δεν φεύγουν τόσο εύκολα. Βέβαια σε αυτό συμβάλλει και το γεγονός ότι αρκετοί βρίσκουν πλέον remote εργασία.
Δεν είναι εύκολο να αντέξει κανείς το εξωτερικό όταν φεύγει μόνο για δουλειά, ειδικά όταν η νοοτροπία του Έλληνα επηρεάζει αρνητικά την ψυχολογία του. Είναι πολύ δύσκολο για έναν άνθρωπο να φύγει όταν υπάρχει ένα υγιές οικογενειακό περιβάλλον που αναγκάζεται να αφήσει πίσω.
Πολλοί επίσης επιστρέφουν αφού εκπληρώσουν τον στόχο τους όσον αφορά την εμπειρία, και στη συνέχεια διεκδικούν καλύτερους όρους στην Ελλάδα, με σαφώς καλύτερο επίπεδο ζωής.
Ειδικά σε χώρες όπως η Κύπρος, η Γερμανία και άλλες όπου έχουμε δραστηριοποιηθεί, η πραγματικότητα ήταν και συνεχίζει να παρουσιάζεται πιο «ουτοπική» απ’ ό,τι είναι. Στη Γερμανία, για παράδειγμα, δουλεύεις πολλές ώρες, χωρίς την ποιότητα ζωής όπως την αντιλαμβανόμαστε εδώ.Στη δε Κυπρο ειδικά τώρα που ο κατασκευαστικός και ο τουριστικός κλάδος περνάει τις μεγαλύτερες κρίσης του η ζωη πολλων εχει αλλάξει .
Όσον αφορά την τεχνητή νοημοσύνη, είναι επίσης μια μεγάλη συζήτηση. Σε κάποιους κλάδους αντικατέστησε θέσεις εργασίας και αυτός είναι ένας λόγος που κάποιοι επιστρέφουν. Σε άλλους κλάδους όμως έφερε αλλαγή στις βασικές δεξιότητες και μείωσε την πίεση σε entry-level θέσεις, κάτι που πλέον φαίνεται όλο και περισσότερο.
Τα χρόνια που κάποιος έφευγε στο εξωτερικό και είχε σαφώς περισσότερα χρήματα έχουν περάσει και δύσκολα θα επιστρέψουν, εκτός από πολύ συγκεκριμένα επαγγέλματα. Ειδικά μετά τον κορεσμό σε κλάδους όπως η εκπαίδευση και τα εταιρικά στελέχη/marketing, είναι δεδομένο ότι πολλοί νέοι θα εργάζονται με χαμηλότερους μισθούς, ακόμη και στο εξωτερικό.
Οι θέσεις που αμείβονται πολύ υψηλά είναι εκείνες που πέρα από πτυχία,απαιτούν και ισχυρές δεξιότητες και αυτές πλέον παραμένουν ανταγωνιστικές ακόμη και απέναντι στην τεχνητή νοημοσύνη.
Γι’ αυτό, από εδώ και πέρα θα υπάρξει ένα έντονο «ξεσκαρτάρισμα», όπου οι πραγματικά ικανοί για μια εταιρεία δεν θα επηρεαστούν ιδιαίτερα. Οι υπόλοιποι θα πρέπει να αρκεστούν στα βασικά, ακόμη και στο εξωτερικό, ώστε να προσγειωθούν στην πραγματικότητα.
Η κοινωνία των social media έχει ενισχύσει έναν ήδη ελαττωματικό ναρκισσισμό, ο οποίος δεν ανταποκρίνεται στην πραγματική εργασιακή δυναμικότητα των ατόμων και έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την «ποσότητα» των πτυχίων που διαθέτουν.
