Ένα από τα ερωτήματα που με απασχολεί κατά καιρούς - πέρα από το μόνιμο κ διαρκές του ποια μου έκαψε τη μπλούζα στο Χοροστάσιο στην αρχή της Κάλι Γιούγκα κ έπειτα γύρισε στον τόπο του εγκλήματος ρωτώντας με ποιας ομάδας είναι - είναι ποια ήταν η κορυφαία ταινία των 90s (της τελευταίας δλδ. καλής δεκαετίας του μέσου που ονομαζόταν τότε κινηματογράφος κ που σταματά να παράγει μετά το Αμελί κ τον Άρχοντα), όχι τόσο ως προς την πρωτοτυπία της σε σχέση με το ίδιο το μέσο όσο ως προς τον αντίκτυπο που είχε αλλά και το γεγονός ότι συμπύκνωνε το πνεύμα της εποχής.
Το πνεύμα, ας πούμε, της εποχής εκείνης λίγο ως προς τα της τέχνης στην Ελλάδα αντικατόπτριζε και το περιοδικό/εκδόσεις Οξύ, στο οποίο άλλωστε είχαν κυκλοφορήσει και τα βιβλία του Irvine Welsh, του συγγραφέα του τρέινσπόττιν. Εθεωρούντο, πιστεύω, κάπως πρωτοποριακά αμφότερα - δλδ. οι επιλογές του τι θα εκδοθεί όσο και το ίδιο το περιοδικό. Ήταν μια εποχή κατά την οποία η δύσμοιρη μεταπολιτευτική Ψωρωκώσταινα διατηρούσε ακόμη κάποια αντανακλαστικά συντηρητισμού, εν μέρει λόγω του συμπαγούς του πληθυσμού της και της έλλειψης του μοντέρνου αυτού χυλού, που διάφοροι μάγοι της φυλής και του πλανήτη τύπου Ομπάμα παρουσιάσαν αργότερα ως πανάκεια διά πάσαν νόσον.
Ως εκ τούτου, η κυκλοφορία λ.χ. του τρέινσπόττιν ως ταινία ήτο πράγματι κάτι συγκλονιστικά καινούργιο - η αποτύπωση της ζωής κάποιων πρεζονιών εν είδει ροκ σταρ, χωρίς ωστόσο συγκρότημα, ήταν κάτι που η Ελλάδα δεν ήτο έτοιμη να αποδεχτεί εύκολα. Αργότερα, θα μπορεί να θυμηθεί ίσως κανείς, σε περίπτωση που τύγχανε φοιτητιώσα νεολαία στην πρωτεύουσα τέλη 90s, το ανέβασμα παραστάσεων τύπου σόπιν εντ φίκιν προκαλούσε ακόμη εντύπωση. Οι συγκρίσεις με τη σύγχρονη εποχή της Κάλι Γιούγκα, όπου η Τέχνη έχει πρακτικά καταστεί μέσο και όχι σκοπός, και όταν λέμε μέσο εννοούμε μέσο για την ικανοποίηση των αποφύσεων πολιτιστικά σαπρόφυτων οργανισμών, δεν οδηγούν παρά μόνο σε θλίψη.
Ας έχει! Τπτ δεν αγγίζει αυτήν την αριστοκρατική αίσθηση του να δυσαρεστείσαι που ακόμη μας μεθά όπως έξοχα παρατήρησε ο Αισθητής Μπωντλαίρ.
Συνοψίζοντας - κατά τη γνώμη σας ποια είναι η ταινία που χαρακτήρισε τα 90s - όχι προφανώς στη μικρή "αγορά" της Ελλάδος αλλά παγκοσμίως;
Αναφερόμενος στις επιλογές που παρουσιάζω
- Pulp Fiction - αν και η πραγματικά καλή ταινία του πατουσολάγνου είναι το Ρεζερβουάρ δογκς, το ΠΦ τον κατέστησε παγκοσμίως γνωστό, αποτελώντας τη ναυρχίδα του απόλυτου τίποτα που κατέστρεψε ως άλλο παγοθραυστικό το παγόβουνο που κάποτε συμβόλιζε ο Κινηματογράφος και το οποίο ζητούσε εχέγγυα από τον θεατή για να μετάσχει στην εμπειρία. Δεν είναι προφανώς η επιλογή μου, ανάμεσα στα υπόλοιπα κ επειδή δεν τον ενδιαφέρουν τον Ταραντίνο καν τα 90s
- La Haine - είναι οπωσδήποτε μία εμπειρία η θέαση του La Haine, αλλά, παραβλέποντας φυσικά εκείνο το "δεν είναι μια ταινία για τους μπάτσους, είναι μία ταινία ενάντια στους μπάτσους" του Κασοβίτς στις Κάννες και το πώς ακριβώς πρόδωσε στη συνέχεια τις αρχές (...) του για λίγο ψωμάκι παραπάνω, πρόκειται για μία ταινία που αφορά κυρίως σε μειονότητες της Γαλλίας (χωρίς πάντως να αποτελεί αυτό το βασικό πρόβλημα το βασικό πρόβλημα είναι ότι στην ανατολή της εποχής του απόλυτου ατομισμού η ταινία δεν αφορά σε μειονότητες του ενός αλλά σε μειονότητες περισσοτέρων)
- Seven - υπό μία έννοια είναι Η ταινία των 90s κ υπό την ίδια έννοια δεν είναι, καθώς στην πραγματικότητα είναι πολύ μπροστά από την εποχή της, καθώς ναι μεν ο Φίντσερ δίνει ρέστα με τον φακό κλπ, αλλά το σενάριο του Γουώκερ... τώρα αρχίζουμε να φτάνουμε στην εποχή των δολοφόνων... Σε κάθε περίπτωση, από την άλλη, δεν πρέπει να παραβλέπουμε τις τρεις βασικές εκδοχές του σύγχρονου ανθρώπου που πράγματι απαθανατίζει με μοναδικό τρόπο η πένα του - του τύπου που θέλει να κάνει οικογένεια, να ζήσει σύμφωνα με τις αρχές του, του τύπου που αποφασίζει να μην κάνει οικογένεια διότι φοβάται/υποπτεύεται ότι δεν θα ζήσει σύμφωνα με τις αρχές του, και του τύπου που παίρνει τον νόμο στα χέρια του διότι δεν υπάρχουν αρχές
- Clerks - είναι περισσότερο αμερικανικά πράγματι, ωστόσο συμπυκνώνει το πνεύμα του καπιταλισμού με χαλαρή διάθεση και ακριβώς γι' αυτό συμπυκνώνει τα προ Χρηματιστηρίου 90s (υποπτεύομαι ότι με το Σλάκερς το κάνει ακόμη καλύτερα ο Σμιθ, αλλά οκ δεν το έχω δει)
- Les Nuits Fauves - δεν το έχω δει, ΩΣΤΟΣΟ - ο τύπος που το γύρισε νομίζω τελικά πέθανε από AIDS, και πράγματι το AIDS στις αρχές τουλάχιστον των 90s ήταν τρομακτικό πρόβλημα... συν τοις άλλοις είναι ένα είδος θυσίας για την τέχνη του
- Usual Suspects - ταινιάρα, διανοητική άσκηση ωστόσο περισσότερο, το έβαλα απλώς επειδή είναι ταινιάρα, δεν νομίζω ότι μπορεί να ανταποκριθεί στο ερώτημα καταφατικά
- Νακεδ - tour de force του Μάικ Λη και του Θιούλις, τύπος που γυρνά μόνος στο σκοτάδι και κάνει συζητήσεις για την Αποκάλυψη με νυχτοφύλακες κ θυρωρους, εν μέρει 90s μεταμοντέρνος αντιήρωας, εν μέρει το αλκοόλ είναι διαχρονικό
FC - μάλλον η ταινία των 90σ, αν κ κατά τη γνώμη μου είναι βίντεο κλιπ μεγάλης διάρκειας περισσότερο παρά ταινία, ένα ακόμη αριστούργημα του μόνου ίσως σύγχρονου σκηνοθέτη που έχει τα φόντα να χαρακτηριστεί κλασικός
Ρεντ - τη βάζω αποκλειστικά για τους σινεφίλ, δεν τη θυμάμαι καλά καν, την είχα δει το 94
Τρέινσποττιν - είχε νεύρο, είχε ρυθμό, είχε τρομερό σάουντρακ... αλλά η ζωή των πρεζονιών; Μη ειρωνικά ωστόσο πιστεύω πως απέτρεπε από τη χρήση ναρκωτικών, δεν ήταν διαφήμισή τους. Το γεγονός βέβαια ότι ο Ρέντον έβγαζε γκόμενα μαθήτρια, χμ...
Άλλη - δικαιολογείστε